<
Trang chủ » Tri Thức Việt
Từ khóa Toàn văn
Huyện Vị Xuyên

Sơ lược
 

Vị Xuyên là huyện miền núi biên giới nằm bao quanh thành phố Hà Giang, trung tâm huyện lị Vị Xuyên cách thành phố Hà Giang 20km.

Lịch sử hình thành
 

Thời Minh Vị Xuyên có tên là châu Bình Nguyên, sang thời Mạc (thế kỷ 16) đổi thành huyện Vị Xuyên.

Năm Minh Mạng 14 (1831), tách huyện Vị Xuyên thành 2 huyện: hữu ngạn sông Lô là huyện Vĩnh Tuy (nay là huyện Hoàng Su Phì) và tả ngạn sông Lô là huyện Vị Xuyên (nay là huyện Bắc Quang).

Năm 1831, châu Vị Xuyên tách thành huyện Vị Xuyên (thuộc phủ Tương An) và huyện Vĩnh Tuy (nay là huyện Hoàng Su Phì).

Năm 1976, Hà Giang sáp nhập với Tuyên Quang thành tỉnh Hà Tuyên, Vị Xuyên trở thành huyện của tỉnh Hà Tuyên, từ 1991, trở lại là huyện của tỉnh Hà Giang.

Điều kiện tự nhiên
 

Vị trí địa lý

Phía Bắc Vị Xuyên giáp với huyện Quản Bạ, phía Nam giáp với huyện Bắc Quang, phía Đông giáp với huyện Na Hang của tỉnh Tuyên Quanghuyện Bắc Mê, phía Tây giáp với Trung Quốc và huyện Hoàng Su Phì.

Địa hình

Địa hình khá phức tạp, phần lớn là đồi núi thấp, sườn thoải xen kẽ những thung lũng tạo thành những cánh đồng rộng lớn cùng với hệ thống những sông suối, ao hồ, thích hợp cho việc phát triển nông nghiệp. Độ cao trung bình từ 300 – 400m so với mặt nước biển, phía Tây có núi Tây Côn Lĩnh cao 2.419m, sông Lô chảy qua địa phận huyện với chiều dài 70km có diện tích lưu vực khoảng 8.700km2. Vị Xuyên có quốc lộ 4C và quốc lộ 2 chạy qua.

Khí hậu

Khí hậu nhiệt đới nóng ẩm, mưa nhiều, mùa đông lạnh, nhiệt độ trung bình khoảng từ 18 - 250C. Lượng mưa trung bình khá lớn, vào khoảng 3.000 – 4.000 mm/năm.

Tài nguyên

Vị Xuyên có vàng sa khoáng, có các mỏ chì, kẽm tập trung ở Tùng Bá, Phong Quang, sắt ở Tùng Bá…

Điều kiện kinh tế, xã hội
 

Tiềm năng kinh tế

Do địa hình tương đối bằng phẳng và lượng mưa nhiều nên Vị Xuyên rất thích hợp cho các loại cây công nghiệp phát triển, đặc biệt là cây chè. Vị Xuyên là địa phương có diện tích chè lớn nhất tỉnh Hà Giang, ngoài chè, Vị Xuyên còn trồng các loại cây như: thảo quả, cam, quýt, lạc, đậu tương, ngô, khoai, su hào, bắp cải, súp lơ, cà chua… và chăn nuôi trâu, bò, dê, lợn, gia cầm.

Trồng rau ở Vị Xuyên. Ảnh: baohagiang.

Vị Xuyên có gần 30 km đường Quốc lộ 2 chạy qua địa phận huyện, tạo điều kiện cho thông thương và giao lưu hàng hoá với cá vùng miền. Các xã, thị trấn đều có đường ôtô về đến trung tâm 100% các xã, thị trấn có điện lưới quốc gia, số hộ có điện chiếm trên 70%, tỷ lệ phủ sóng truyền hình đạt 90%.

Văn hoá, xã hội

Diện tích: 1. 451,8 km2

Dân số: 81.800 người (2004)

Mật độ dân số: 56 người/km2

Bao gồm 2 thị trấn Vị Xuyên, Việt Lâm và 21 xã: Minh Tân, Thuận Hoà, Phong Quang, Tùng Bá, Thanh Đức, Xín Chải, Thanh Thuỷ, Lao Chải, Phương Tiến, Phương Độ, Phương Thiện, Cao Bồ, Đạo Đức, Quảng Ngần, Việt Lâm, Thượng Sơn, Linh Hồ, Ngọc Linh, Trung Thành, Ngọc Minh và Bạch Ngọc.

Vị Xuyên là nơi sinh sống của 15 dân tộc gồm: Tày, Dao, Kinh, Nùng…

Người Tày ở Vị Xuyên sống trong những ngôi nhà sàn có cột làm bằng gỗ xẻ vuông và thấp. Mỗi ngôi nhà sàn thường có 5 gian, ở đầu hồi, ngay sát cầu thang lên xuống thường được làm thêm sàn để phơi lúa, gạo... Dưới chân cầu thang có sàn nhỏ để dặt các ống nước hoặc bắc máng nước để rửa tay chân, mặt mũi trước khi lên nhà.

Trước đây, người Tày thường sử dụng gầm sàn làm nơi chăn nhốt gia súc, gia cầm nhằm bảo vệ chúng khỏi thú rừng hoặc kẻ trộm..

Tiềm năng du lịch

Vị Xuyên có nhiều di tích lịch sử, danh thắng thu hút du khách như chùa Sùng Khánh, đền Cầu má, Nậm Dầu, cửa khẩu Quốc gia Thanh Thủy, hang Tùng Bá, hang Bản Mào, núi Tây Côn Lĩnh (dãy Tây Côn Lĩnh nằm trên địa bàn huyện có đến 40 loài thú, 130 loài chim), hồ Noong, rừng nguyên sinh Minh Tân, suối nước nóng Quảng Ngần, khu du lịch nghỉ dưỡng suối khoáng Thanh Hà, làng văn hóa dân tộc Dao thôn Lùng Tào - Cao Bồ…

Ngoài những thắng cảnh, Vị Xuyên còn hấp dẫn du khách bởi những lễ hội như: lễ hội Lồng Tồng (xuống đồng) của dân tộc Tày, Nùng, lễ hội Gioóng boọc (xuống đồng) của dân tộc Giáy, hội Sải sán hay Gàu tào (đi chơi núi) của người H’Mông, Tết nhảy (Giàng chảo đao) của người Dao và những trò chơi dân gian như: ném còn, đu quay, ném yến, đánh quay, bắn nỏ, phi ngựa, leo núi… và các hình thức hát sướng, hát giao quyên của các đôi trai gái dân tộc H’Mông, Dao, Tày, Nùng ... những làn điệu dân ca trữ tình của dân tộc Tày, Nùng như: then, cọi, sli, lượn hoặc hát Giầu plềnh của người H’Mông …với các nhạc cụ như: đàn tính, kèn lá, đàn môi, sáo trúc, các bộ trống, xoèng, chọe...

Du khách đến Vị Xuyên có cơ hội thưởng thức những món ăn đặc sản như: thảo quả muối, xôi ngũ sắc, rượu thóc Tùng Bá, thịt hun khói, mèn mén, cơm lam …


©2022 Công ty Cổ phần Tin học Lạc Việt