<
Trang chủ » Tri Thức Việt
Từ khóa Toàn văn
Huyện Phúc Thọ

Vị trí
 

Phúc Thọ là huyện nằm ở phía Bắc của tỉnh Hà Tây cũ, nay thuộc thành phố Hà Nội. Phía Bắc giáp sông Hồng, ngăn cách với tỉnh Vĩnh Phúc. Phía Nam giáp các huyện Thạch ThấtQuốc Oai. Phía Tây giáp thị xã Sơn Tây. Phía Đông giáp các huyện Đan PhượngHoài Đức.

Các đơn vị hành chính của huyện bao gồm thị trấn Phúc Thọ và 22 xã gồm: Cẩm Đình, Hát Môn, Hiệp Thuận, Liên Hiệp, Long Xuyên, Ngọc Tảo, Phúc Hòa, Phụng Thượng, Phương Độ, Sen Chiểu, Tam Hiệp, Tam Thuấn, Tích Giang, Thanh Đa, Thọ Lộc, Thượng Cốc, Trạch Mỹ Lộc, Vân Hà, Vân Nam, Võng Xuyên, Vân Phú, Xuân Phú.

Lịch sử
 

Vào đời Tây Sơn, huyện có tên là Phú Lộc. Sau đó, Gia Long đổi là Phúc Lộc.

Năm Minh Mạng thứ 12 (năm 1831), thành lập tỉnh Sơn Tây. Khi đó, huyện Phúc Thọ thuộc phủ Quảng Oai, tỉnh Sơn Tây.

Ngày 21/4/1965, theo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội hợp nhất 2 tỉnh Sơn Tây và Hà Đông thành tỉnh Hà Tây. Theo đó, huyện Phúc Thọ thuộc tỉnh Hà Tây.

Ngày 27/12/1975, kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa V thông qua Nghị quyết hợp nhất 2 tỉnh Hòa Bình và Hà Tây thành tỉnh Hà Sơn Bình. Theo đó, huyện Phúc Thọ thuộc tỉnh Hà Sơn Bình.

Ngày 29/12/1978, kỳ họp thứ tư Quốc hội khóa VI thông qua Nghị quyết phê chuẩn việc sáp nhập một số huyện, thị xã, xã và thị trấn của tỉnh Hà Sơn Bình vào thành phố Hà Nội. Theo đó, huyện Phúc Thọ nhập vào thành phố Hà Nội.

Ngày 17/02/1979, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 49 - CP về việc điều chỉnh địa giới một số xã, thị trấn của các huyện thuộc thành phố Hà Nội. Theo đó, sáp nhập các xã Tam Hiệp, Hiệp Thuận, Liên Hiệp của huyện Quốc Oai vào huyện Phúc Thọ.

Sau khi điều chỉnh huyện Phúc Thọ gồm 20 xã: Cẩm Đình, Hát Môn, Long Xuyên, Ngọc Tảo, Phúc Hòa, Phụng Thượng, Phương Độ, Sen Chiểu, Tam Thuấn, Thanh Đa, Thọ Lộc, Thượng Cốc, Vân Hà, Vân Nam, Vân Phúc, Võng Xuyên, Xuân Phú, Tam Hiệp, Hiệp Thuận, Liên Hiệp.

Ngày 02/06/1982, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 101 - HĐBT về việc phân ranh giới huyện Ba Vì và huyện Phúc Thọ thuộc thành phố Hà Nội. Theo đó, tách các xã Tích Giang, Trạch Mỹ Lộc thuộc huyện Ba Vì để sáp nhập vào huyện Phúc Thọ.

Sau khi điều chỉnh huyện Phúc Thọ gồm 22 xã: Cẩm Đình, Hát Môn, Long Xuyên, Ngọc Tảo, Phúc Hòa, Phụng Thượng, Phương Độ, Sen Chiểu, Tam Thuấn, Thanh Đa, Thọ Lộc, Thượng Cốc, Vân Hà, Vân Nam, Vân Phúc, Võng Xuyên, Xuân Phú, Tam Hiệp, Hiệp Thuận, Liên Hiệp, Tích Giang, Trạch Mỹ Lộc.

Ngày 12/8/1991, kỳ họp thứ chín, Quốc hội khóa VIII thông qua Nghị quyết về việc điều chỉnh địa giới hành chính một số tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Theo đó, huyện Phúc Thọ chuyển về tỉnh Hà Tây.

Ngày 29/8/1994, Chính phủ ra Nghị định số 107 - CP về việc điều chỉnh địa giới hành chính để thành lập thị trấn Phúc Thọ thuộc huyện Phúc Thọ, tỉnh Hà Tây trên cơ sở một phần diện tích và nhân khẩu của các xã Phúc Hòa và Thọ Lộc. Sau khi điều chỉnh, huyện Phúc Thọ có 23 đơn vị hành chính trực thuộc, gồm thị trấn Phúc Thọ và 22 xã.
Từ ngày 01/08/2008, toàn bộ tỉnh Hà Tây sáp nhập vào thành phố Hà Nội theo Nghị quyết của kỳ họp thứ 3 Quốc hội khóa XII ngày 29/05/2008. Theo đó huyện Phúc Thọ là huyện trực thuộc Hà Nội.

Kinh tế - Xã hội
 

Huyện Phúc Thọ nằm trong vùng đồng bằng Bắc Bộ nên có nhiều tiềm năng phát triển ngành nông nghiệp. Đất đai của huyện phì nhiêu, màu mỡ do được bồi tụ phù sa của ba con sông lớn là sông Hồng, sông Đáy và sông Tích. Trong những năm qua, giá trị sản xuất nông nghiệp của huyện tăng bình quân 5,1%/năm, cơ cấu kinh tế nông nghiệp bước đầu có sự chuyển dịch mang lại hiệu quả cao. Bên cạnh lúa, ngô là hai cây lương thực chủ đạo, Phúc Thọ còn có thế mạnh về sản xuất đậu tương và các loại rau quả. Hàng năm, nơi đây cung cấp cho thị trường Hà Nội và các thị trường lân cận hàng chục nghìn tấn rau, đậu, quả các loại.

Phúc Thọ có cơ cấu kinh tế nông nghiệp chiếm tỷ trọng cao. Diện tích đất nông nghiệp 6.500ha (chiếm 55,5% diện tích đất tự nhiên). Trong năm qua, huyện luôn xác định tập trung đẩy mạnh phát triển nông nghiệp theo hướng hàng hóa. Bên cạnh việc chuyển đổi 317 ha đất trồng lúa kém hiệu quả sang thả cá, trồng cây ăn quả, cỏ nuôi bò sữa, hoa, cây cảnh… việc quy hoạch vùng sản xuất tập trung đã được huyện quan tâm đúng mức. Hiện nay, huyện đã hình thành vùng sản xuất lúa (Phúc Hòa, Phụng Thượng, Ngọc Tảo), vùng sản xuất rau (Võng Xuyên), ngô (Vân Nam, Vân Hà, Vân Phúc), đậu tương (Phụng Thượng, Phúc Hòa, Xuân Phú), vùng trồng cây công nghiệp (Hiệp Thuận)… Giá trị sản xuất trên 1 ha đất canh tác đạt 35,7 triệu đồng. Thành công nhất trong sản xuất nông nghiệp ở nơi đây là Phúc Thọ đã trở thành điển hình về trồng cây vụ đông, đưa vụ đông thành vụ sản xuất chính với diện tích đất canh tác hàng năm ổn định ở mức 4.000 ha.

Khai thác thế mạnh của vùng đất bãi, Phúc Thọ không ngừng phát triển chăn nuôi. Ngoài chăn nuôi gia súc, gia cầm, huyện chủ trương đẩy mạnh phát triển đàn bò sữa. Đến nay, tổng đàn trâu bò của huyện có khoảng 9 nghìn con, trong đó có 400 bò sữa, đàn lợn có 87 nghìn con và 820 nghìn gia cầm. Với mục tiêu phát triển chăn nuôi theo chiều sâu, huyện đã xây dựng 2 trại nuôi lợn nái ngoại ở Võng Xuyên và Thượng Cốc, khuyến khích phát triển chăn nuôi theo mô hình tập trung. Tận dụng mặt nước ao đầm, hồ, mỗi năm huyện cung cấp cho thị trường 700 – 800 tấn cá.

Hiện nay, toàn huyện có 215 trang trại với diện tích 404ha gồm 11 trang trại cây hàng năm, 23 trang trại cây ăn quả, 82 trang trại chăn nuôi, 17 trang trại thủy sản, 82 trang trại tổng hợp; huyện có 309 vườn trại với diện tích 122ha gồm trồng cây hàng năm 18ha, trồng cây lâu năm 41ha, mặt nước nuôi trồng thủy sản 56ha, hoa cây cảnh 7ha. Hầu hết các diện tích chuyển đổi đạt giá trị trên 100 triệu/ha/năm.

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của nông nghiệp, Phúc Thọ đã rất quan tâm đầu tư phát triển ngành công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp với các ngành nghề chính như may mặc, chế biến nông sản thực phẩm, sản xuất vật liệu xây dựng. Tổng giá trị sản xuất công nghiệp của huyện tăng gần 20%/năm. Để phục vụ cho mục tiêu phát triển công nghiệp, huyện đã quy hoạch và xây dựng 23 điểm công nghiệp tại 23 xã, thị trấn. Chiếm 24,4% trong cơ cấu kinh tế, ngành thương mại – dịch vụ cũng có tốc độ tăng trưởng khá (9,2%/năm), tạo cho thị trường sự phát triển rất sôi động, góp phần thu hút và chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn. Hiện nay, cơ cấu kinh tế của huyện được phân bổ là: nông nghiệp 52%, công nghiệp – xây dựng 23,6%, thương mại – dịch vụ 24,4%. Trong năm 2009, huyện Phúc Thọ đã tạo được sự chuyển biến tích cực trong cơ cấu trong kinh tế. Giá trị sản xuất công nghiệp - xây dựng cơ bản, thương mại - dịch vụ đều tăng hơn so với năm 2008; giá trị sản xuất nông nghiệp giảm 4,5% so với năm 2008. Thu nhập của người dân đạt 7,5 triệu đồng/người/năm. Ngân sách đầu tư hạ tầng với tổng số vốn là 552 tỷ đồng. Huyện Phúc Thọ cũng đã quy hoạch phát triển 9 cụm công nghiệp, đẩy mạnh các nghề truyền thống như may mặc, chế biến nông sản thực phẩm, sản xuất vật liệu xây dựng,…

Là một địa phương phân lũ (1/2 số xã nằm trong vùng phân lũ, chậm lũ quốc gia) với nhiều tuyến đê dài trong đó có những đoạn rất xung yếu nên công tác xây dựng củng cố cơ sở hạ tầng trong huyện có vai trò quan trọng trong việc ổn định xã hội, phát triển kinh tế. Những năm qua, Phúc Thọ đã xây dựng nhiều công trình phục vụ cho sản xuất, dân sinh với tổng giá trị lên tới 165 tỷ đồng. Hầu hết đường làng ngõ xóm được bê tông hóa, lát gạch khang trang, sạch đẹp. Hệ thống đê, kè, cống, kênh mương được kiên cố hóa đảm bảo an toàn cho các công trình thủy lợi, nâng cao chất lượng phục vụ sản xuất và đời sống nhân dân. Huyện có đập Đáy, kênh Cẩm Đình – Hiệp Thuận dẫn nước từ sông Hồng vào sông Đáy, với cảnh quan đẹp, hứa hẹn là điểm du lịch hấp dẫn.

Trong những năm qua, phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng làng, gia đình, đơn vị văn hóa được đẩy mạnh và phát triển rộng khắp. Đến nay, toàn huyện có 82% hộ gia đình, 65 làng và 32% số đơn vị đạt danh hiệu văn hóa. Đời sống của người dân được nâng cao rõ rệt với 18/23 xã, thị trấn có điểm bưu điện – văn hóa.

Công tác giáo dục - đào tạo, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân đảm bảo. Thực hiện phương châm xã hội hóa giáo dục, công tác giáo dục – đào tạo được tất cả các xã, thị trấn duy trì thường xuyên, hiệu quả, giúp cho môi trường giáo dục được cải thiện, chất lượng giáo dục ngày càng tăng lên. Năm 1999, Phúc Thọ đã hoàn thành phổ cập THCS.

Phúc Thọ hiện có 48 di tích lịch sử văn hóa do Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch công nhận, 9 di tích lịch sử văn hóa do tỉnh Hà Tây (cũ) công nhận, trong đó có cửa Hát Môn là nơi Trưng Trắc, Trưng Nhị tuẫn tiết trước quân Đông Hán do Mã Viện chỉ huy; đền Hát Môn – nơi tưởng nhớ Hai Bà Trưng lãnh đạo nhân dân khởi nghĩa lật đổ ách thống trị của nhà Đông Hán, giành lại độc lập trong những năm đầu Công nguyên.

Huyện Phúc Thọ cũng đang tập trung đẩy mạnh loại hình du lịch sinh thái, du lịch văn hóa đưa hình ảnh Phúc Thọ đến với đông đảo bạn bè trong và ngoài nước.


©2022 Công ty Cổ phần Tin học Lạc Việt