<
Trang chủ » Tri Thức Việt
Từ khóa Toàn văn
Đình Ngọc Lặc

Đình Ngọc Lặc toạ lạc tại thôn Ngọc Lặc, xã Ngọc Sơn, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương. Đây là công trình tín ngưỡng lâu đời, năm 2007, đình đã được công nhận là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia.

Thần chủ
 

Căn cứ vào sắc phong, câu đối đại tự, thần tích, thần sắc lưu giữ tại đình và lưu truyền trong nhân dân, cho biết đình Ngọc Lặc thờ Tây Chinh Đô Đại tướng quân, huý Mỹ Công, có công giúp vua Lý đánh giặc Xiêm vào thế kỷ 12.

Thần tích
 

Cha của vị Thành hoàng họ Trương, huý Thành, mẹ là phu nhân Lý Thị, huý Ngọc, quê ở Đức Quang phủ, Thiên Lộc huyện, Thiên Lộc trang, đi tuần hành và lập điền tại trang Ngọc Lặc, huyện Tứ Kỳ. Ngày 13 tháng Giêng năm Mậu Thân sinh ra hai con trai diện mạo tuấn tú, liền đặt tên con cả là đệ nhất công huý Xích, con thứ hai đệ nhị công huý Mỹ (đình Ngọc Lặc thờ người em còn người anh, thờ bên đình Mụa, cách đình Ngọc Lặc khoảng 500m về phía đông bắc). Khi lên hai tuổi, người cha qua đời tại trang Ngọc Lặc, mãn tang ba năm, ba mẹ con trở về bản quán, (tức trang Thiên Lộc). Vừa tròn 9 tuổi thì mẹ lại qua đời, hai anh em đưa nhau về trang Ngọc Lặc thăm mộ cha, gặp được phú gia là Vũ Khâm Chinh, đón về nuôi dưỡng và cho ăn học, được ba năm thì văn võ kiêm toàn.

Vào năm Thiên Phù Khánh Thọ (1127), nước ta bị giặc Xiêm đem 30 vạn binh mã sang xâm chiếm ba châu địa giới. Triều đình bèn hiệu triệu anh tài ra giúp nước. Hai anh em vào triều bái yết, Đức Hoàng thượng trông thấy hai ngài diện mạo khôi kỳ, liền giao cho 50 vạn quân, 100 chiếc thuyền đi đánh giặc. Đệ nhất công dùng thuỷ chiến, đệ nhị công dùng bộ chiến. Sau các trận giao tranh ác liệt, giặc Xiêm đại bại, tháo chạy về nước. Đất nước trở lại thanh bình, vua phong cho đệ nhất công chức Tả dực Đông chinh đại tướng quân, đệ nhị công chức Tây chinh đô đại tướng quân. Xong việc, hai ông xin về bái yết gia tiên, mở tiệc khao dân, dạy dân tằm tơ canh cửi.

Hai ông mất tại quê nhà, nhà vua sai đình thần tổ chức tang lễ, lập miếu phụng thờ, ngàn năm hương hoả; lại phong cho hai ông là trung đẳng phúc thần.

Di tích
 

Đình Ngọc Lặc hiện nay là công trình tín ngưỡng mang phong cách nghệ thuật thời Nguyễn (thế kỷ 19), được xây dựng theo kiểu chữ “Đinh” với diện tích 1009m2, gồm 5 gian đại bái và 2 gian hậu cung. Trang trí nghệ thuật của công trình được thể hiện ở các bức cốn tại các vì kèo. Đề tài nghệ thuật là các hình tượng “Tứ linh”, “Tứ quý” với nhiều bố cục khác nhau. Đáng chú ý là 4 bức cốn gian thờ trung tâm được chạm khắc hết sức công phu, đường nét mềm mại lạ thường... Thông qua nghệ thuật chạm bong kênh kết hợp với chạm lộng, các nghệ nhân xưa đã tạo nên sự sống động, uy nghiêm cho nơi thờ tự.

Tuy trải qua nhiều lần trùng tu, nhưng kiến trúc đình Ngọc Lặc vẫn bảo lưu được kiểu dáng đồng bộ, với nhiều mảng chạm khắc đạt trình độ nghệ thuật cao, lưu dấu tài hoa của các nghệ nhân dân gian. Di tích còn lưu giữ khá nhiều cổ vật quý, nhất là hệ thống sắc phong, đồ gốm… không chỉ có giá trị về niên đại, mà còn có giá trị về mặt văn bản.

Lễ hội
 

Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, lễ hội đình Ngọc Lặc diễn ra khá long trọng theo nghi thức truyền thống, kéo dài từ ngày 13 đến 20 tháng Giêng, trong đó ngày 15 là ngày trọng hội.

Trải qua kháng chiến, lễ hội đình Ngọc Lặc đã thu hẹp lại. Ngày nay, lễ hội đình Ngọc Lặc chính thức được tổ chức vào mùa xuân, từ ngày 13 đến ngày 16 tháng Giêng âm lịch, với các tục lễ đã rút gọn, nhưng không khí ngày hội vẫn rộn ràng khắp vùng.


©2022 Công ty Cổ phần Tin học Lạc Việt