<
Trang chủ » Tri Thức Việt
Từ khóa Toàn văn
Đình Diềm

Vị trí - đối tượng suy tôn

Ngôi đình ở làng Diềm, còn gọi là làng Viêm Xá, xã Hòa Long, trước thuộc huyện Yên Phong, nay thuộc thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh. Đình được xây dựng vào năm 1692, thờ Đức thánh Tam Giang là hai anh em Trương Hống-Trương Hát. Hai ông có công theo Triệu Việt Vương đánh giặc Lương vào thế kỷ thứ 6. Về sau khi Lý Phật Tử bội ước, Triệu Việt trở tay không kịp nên thất bại, chạy đến cửa Đại Nha rồi tự trầm. Hai ông quyết không theo Phật Tử. Có thuyết nói rằng hai ông tự đánh đấm thuyền trên sông Cầu để chết. Có thuyết nói rằng hai ông ăn lá độc tự tử. Hai ông mất năm 571.

Lịch sử - kiến trúc

Đình Diềm là công trình kiến trúc quy mô to lớn vào bậc nhất ở vùng Kinh Bắc. Đến thăm đình, hình ảnh đầu tiên đập vào mắt du khách là tòa Đại đình 4 mái, đao cong nằm chỉnh tề ngay đầu làng. Đi vào bên trong, ai cũng ấn tượng với một không gian thoáng rộng và bốn cây cột cái chu vi tới 2,14m. Kiến trúc đình Diềm xưa tuân thủ theo kiến trúc truyền thống của Việt Nam, có nhà Tiền tế, có Đại đình, ngoài gian giữa có chạm những hình rồng và mây nét mác, tất cả mọi thành phần của khung nhà đều bào trơn đóng bén, soi gờ chỉ chạy thẳng.

Sau này do chiến tranh, nhiều kiến trúc độc đáo đã bị phá huỷ, hiện đình chỉ còn 1 gian 2 chái. Ngay từ năm 1964, đình Diềm đã được công nhận danh hiệu di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia. Hai di vật quý báo nhất của đình còn lưu giữ hiện nay là chiếc cửa võng và chiếc nhang án thờ gian giữa. Đây có thể được liệt vào danh mục những bảo vật quốc gia.

Nhang án được sơn son thiếp vàng rực rỡ, chân quỳ chạm hình rồng, các tầng diềm được trang trí bằng nhiều hình rồng, vân mây, hoa bốn cánh với kỹ thuật chạm lộng, chạm nổi, chạm thủng. Hai bên là ván chạm thủng hình “Song nghê triều dương” (hai con nghê chầu mặt trời), và 4 con rồng chầu vào vòng sáng nhọn đầu của chữ “Phúc”. Bên cạnh các hình chạm khắc này, nhang án còn có những hình chạm rất đặc sắc, trong đó có cả hình tượng các cô thôn nữ xinh đẹp, yểu điệu. Bức cửa võng của đình Diềm chạy dài suốt từ thượng lương ở trên độ cao 7m xuống tận nền đình, gồm bốn tầng lớn xếp theo bậc thấp dần cho đến giáp hao cột cái bên trong. Tầng nào cũng được chạm khắc tinh tế với nhiều hình khối nghệ thuật, biểu tượng tứ linh (long, li, quy, phượng) và những đề tài đậm chất nghệ thuật.

Chả thế mà ca dao xưa có câu: 

Thứ nhất là đình Đông Khang

Thứ nhì đình Bảng, vẻ vang đình Diềm  


©2020 Công ty Cổ phần Tin học Lạc Việt